انشایی‌ که‌ معروف‌ترین‌رمان‌ نویس‌ایران‌ را ساخت

فهیمه رحیمی یکی از مشهورترین رمان نویسان معاصر ایران است که بیشتر از ۲۲ رمان از اون منتشر شده و خیلی از اونا بیشتر از ۱۰ بار تجدید چاپ شده ان؛ از این میان رمان «پنجره» با ۳۳ بار چاپ در رتبه اول و «اتوبوس» با ۲۷ بار چاپ در رتبه دوم قرار می گیرد.در فهرستی که سال ۱۳۸۵ از طرف وزارت ارشاد منتشر شد، ۷ مورد از ۴۷ اثر پرفروش ادبیات داستانی ایران بعد از انقلاب، از آثار اون بوده.

به گزارش آلامتو به نقل از مجله مهر: بانوی قصهای پرفروش. این، شاید مناسب ترین تعبیر واسه فهیمه رحیمی باشه. نویسنده ای که با رمانای عاشقانه اش پرطرفدار شد. به بالاترین درجه معروفیت رسید و آخرسر قصه سرطان، کتاب زندگی اش رو ه پس از ۲۲ سال داستان نویسی در ۲۸ خرداد ۱۳۹۱ بست. رحیمی در تموم این سال ها تنها ۳ بار حاضر به گفتگوی مفصل با رسانه ها شد که اولی با شماره ۳۷ مجله زنان در سال ۱۳۷۶، دومی با روزنامه کارگزاران در ۱۳۸۵ و سومی مصاحبه ای بود که یوسف علیخانی به بهونه انتشار کتاب «معجون عشق» در سال ۱۳۸۹ با اون انجام داد. هرچند یه بار در گفتگوی کوتاهی با هفته نامه «همشهری جوون» گفت که در تموم اون مصاحبه ها دست برده شده.

آثار فهیمه رحیمی هرچند مخاطبان بسیاری مخصوصا در میان جوانان و مخصوصا دختران در بیست سال گذشته داشته، اما همیشه با وصف «ادبیات بیشتر پسند» شناخته می شده و بیشتر چهره های ادبی حتی تمایلی به اظهارنظر درباره این آثار نداشته ان.

نسرین ثامنی، رجبعلی اعتمادی با نام مستعار «ر. اعتمادی»، نازی صفوی و سیدمرتضی مودب پور با نام مستعار «م. مودب پور» دیگه چهره های مطرح ادبیات بیشتر پسند فارسی هستن؛ هرچند ر. اعتمادی لقب بیشتر پسند رو یه جور تحقیر این نوع ادبیات می دونه.

شروع ماجرا؛ انشایی در ۹ سالگی

شروع نوشتن فهیمه رحیمی رو می توان یه انشا با عنوان «دلم واسه پروانه می سوزد» دونست که به گفته خود اون با تشویق مادر و معلم اون مواجه شده و انگیزه اش واسه نوشتن رو جدی کرده.

در ۱۳ سالگی «جنگ و صلح» رو خواند که یکی از شاهکارهای ادبیات سنتی دنیاس. نویسندگان محبوب اون «بزرگ علوی»، «ارنست همینگوی»، «رومن رولان» و «خواهران برونته» بوده ان. به اشعار سهراب سپهری و احمد شاملو از بین شاعران ایرونی بیشتر علاقه داشته.

رحیمی در ۱۷ سالگی ازدواج کرد، صاحب دو بچه شد و تجربه دو بار تحصیل تموم نشده رو در دانشگاه و بخش از سر گذراند. تحصیل در رشته ادبیات فارسی در دانشگاه رو جوری که در گفتگو با مجله زنان گفته، به دلیل بارداری اش و جوری که در گفتگو با روزنامه کارگزاران گفته، به دلیل مخالفت همسرش با جو ناجور دانشگاه ها قبل از انقلاب کنار گذاشت. پس از اون ۳ سال در بخش علمیه «آب منگل» تهران مشغول به تحصیل شد که این دوره هم به دلیل جا به جایی مکان به کرج نیمه کاره موند.

اون در ۱۷ سالگی خبرنگار مجله «زن روز» می شه و چند سال به صورت ناپیوسته خبرنگار ورزشی بوده. اون هم اینکه گزارش هایی از زندگی خصوصی زنان شکست خورده واسه «زن روز» جفت و جور می کرده که شاید سوژه های اولین داستان های اون رو ساخته ان.

اولین رمان؛ کوهی از نامه های مخاطبان

اولین رمان اون «برگشت به خوشبختی» در سال ۱۳۶۹ منتشر شد. فهیمه رحیمی واسه چاپ این رمان از ناشران بسیاری جواب منفی شنید اما برادران شهبازی که مدیران نشر پگاه و چکاوک بودن، کتاب اون رو چاپ کردن.

فهیمه رحیمی در خاطره ای عکس العمل خوانندگان به چاپ اولین کتاب خود رو این جوری توضیح می دهد: «رفتم بالا و دیدم پشت یه میز یه چیزی مثل کوه نامه س. گفتم اینا مال منه؟ نامه ها رو بغل کردم. من گریه می کردم و با گریه من برادران شهبازی هم گریه می کردن.»

داستان نویس مخاطب گرا

اون به همه نامه ها جواب می داد و واسه خوانندگان کارت پستال ارسال می کرد. جوری که خود اون گفته، تا سال ۱۳۸۵ به ۶۰ هزار نامه مخاطبان خود جواب گفته.

فهیمه رحیمی رو علاوه بر صاحب سبک بودن در ادبیات داستانی ایران، می توان رمان نویس مخاطب گرا هم دونست؛ اون طور که جز ۳ مصاحبه مفصل، هیچ وقت روی خوشی به رسانه ها نشون نداد، اما علاوه بر جواب دادن به همه نامه های مخاطبان، ۲ بار به دلیل درخواست خوانندگان خود واسه رمان هاش دنباله نوشت تا آخر تلخ اونا رو بازسازی کنه.

جوری که خود رحیمی گفته، مخاطبان اون اونقدر از سرنوشت تلخ شخصیت های رمان «زخم خوردگان تقدیر» دپرس شدن که اون رمان «هنگامه» رو نوشت. رمان «ماندانا» هم در ادامه «پنجره» محبوب ترین رمان اون نوشته شد.

نزدیک به ۱۲ هزار صفحه در ۲۲ سال

مشهورترین چهره ادبیات بیشتر پسند ایرونی که به گفته خود اون صبح زود بعد از نماز صبح شروع به نوشتن می کرده و علاقه خاصی به حل جدول در فواصل رمان نوشتن داشته، تا انتهای عمر ۱۱ هزار و ۷۰۰ صفحه داستان نوشت و به صورت میانگین هر کدوم از رمان های اون ۳۹۰ صفحه داشت. پرحجم ترین کتاب اون «آریانا» ۶۲۴ صفحه بوده و کم حجم ترین کتابش «برگشت به خوشبختی»، ۲۰۵ صفحه و اولین اثر اون بود.

رحیمی در سال ۱۳۷۸ پرکارترین سال رمان نویسی خود رو از سر گذراند. اون در اون سال ۴ رمان «آریانا»، «اشک ستاره»، «روزای سرد برفی» و «هنگامه» رو به خوانندگانش تقدیم کرد. آخرین رمان منتشر شده رحیمی، «غوغای بی هیاهو» بوده.

یکی از تک و توک عکسایی که از فهیمه رحیمی هست. عکس یادگاری با کتابهایش. چند روز قبل از مرگ.

فهیمه رحیمی به چه دلیل پرفروش بود؟

حسن میرعابدینی نویسنده کتاب صد سال داستان نویسی در کتاب خود به تحلیل دلایل پرفروش شدن کتاب های فهیمه رحیمی پرداخته. «بیان مسائل، ترس ها و آرزوهای زنونه»، «جدایی و پیوستن»، «دست گذاشتن بر احساسات و رویاهای دختران جوون»، «سال های بعد از جنگ و اقبال به ادبیات بیشتر پسند» و «کم خطر بودن رمان بیشتر پسند در مقایسه با رمان پیشرو» دلایلیه که در جلد چهارم کتاب صد سال داستان نویسی واسه تحلیل چرایی پرفروش بودن آثار فهیمه رحیمی گفته شده.

چهره مشهور ادبیات بیشتر پسند ایران که خیلی از نویسندگان امروز قدم در راه اون گذاشته ان، شعر هم می سرود و شعرهایی که «نظام دشتی» در رمان های «زخم خوردگان تقدیر» و «هنگامه» می گوید، همه از شعرهای فهیمه رحیمی هستن.

بیشتر منتقدان ادبی و چهره های شاخص ادبیات داستانی در ایران، حتی تمایلی به نام بردن از داستان نویسان بیشتر پسند ندارن و کلاس های داستان نویسی پر از طعنه و کنایه هاییه که نثار بازار کتاب بیشتر پسند می شه، اما با این حال این دسته از نویسندگان روز به روز در حال افزایش هستن و شکاف میان داستان نویسی پیشرو و بیشتر پسند بازم در حال عمیق تر شدنه.

فهیمه رحیمی به «دانیل استیل ایران» معروف شده. دانیل استیل نویسنده ای احساساتی شناخته می شه و تنها زن امریکاییه که تا الان بیشتر از ۵۵۰ میلیون نسخه از کتاب های اون در سراسر جهان به فروش رفته. هم اینکه بیشتر از ۲۱ رمان دانیل استیل در ساخت سریال های تلویزیونی مورد استفاده قرار گرفته و وقتی درباره رمان ها و شخصیت های داستان هاش حرف می زند، اشک می ریزد.

«دنیل استیل ایران» در جواب به این سوال که «به چه دلیل فقط عاشقانه می نویسید؟»، گفته: «چون فکر میکنم خدا خود عاشق ترین عاشق هاست و بدون عشق زندگی فناست.»

خبرگزاری مهر نشر دوباره